Trung tâm Dịch vụ dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo Viettel (Viettel AI) vừa chính thức được Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO) cấp Bằng sáng chế hữu ích cho phương pháp “Nhận diện khuôn mặt có đeo khẩu trang qua hình ảnh sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo”. Sự kiện đánh dấu bằng sáng chế Mỹ thứ 2 của Viettel AI chỉ trong nửa đầu năm 2026, trực tiếp khẳng định vị thế tại khu vực Đông Nam Á trong việc làm chủ công nghệ, giải quyết một trong những “điểm nghẽn” lớn nhất của các hệ thống an ninh hiện đại.
Công nghệ nhận diện khuôn mặt từ lâu đã trở thành xương sống trong các hệ thống an ninh, quản lý nhân sự và đô thị thông minh. Tuy nhiên, sự phổ biến của thói quen đeo khẩu trang tại nơi công cộng đã vô tình tạo ra một rào cản kỹ thuật lớn. Theo nghiên cứu của Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia Hoa Kỳ (NIST) năm 2020, việc che phủ một phần khuôn mặt khiến hiệu quả của các hệ thống AI truyền thống giảm rõ rệt, tỷ lệ lỗi có thể tăng đột biến từ 20% đến 50%.
Trong hầu hết các tình huống, người dùng buộc phải tháo khẩu trang để xác thực, gây gián đoạn trải nghiệm và tạo ra rủi ro về an toàn. Nhằm giải quyết triệt để vấn đề này, Viettel AI đã sớm đưa bài toán này vào trọng tâm nghiên cứu để tìm ra phương án nhận diện xuyên suốt và chuẩn xác.
Việc nhận diện khuôn mặt khi bị che khuất phần lớn là một bài toán phức tạp, đòi hỏi hệ thống phải trích xuất và phân tích chính xác dựa trên lượng dữ liệu rất hạn hẹp, chủ yếu là vùng mắt và trán. Thay vì dựa vào các phương thức nhận diện hoặc bộ dữ liệu mã nguồn mở sẵn có, nhóm nghiên cứu của Viettel AI đã chọn một “lối đi khó” và tốn kém hơn nhiều: Chủ động xây dựng mới hoàn toàn một bộ dữ liệu quy mô lớn chuyên biệt về các khuôn mặt bị che khuất.
Từ bộ dữ liệu đặc thù này, Viettel AI đã cải tiến thành công mô hình trích xuất đặc trưng khuôn mặt, đồng thời phát triển thuật toán tìm kiếm tương tự với tốc độ xử lý vượt trội. Sự bền bỉ trong quá trình nghiên cứu và phát triển này là yếu tố then chốt giúp giải pháp đáp ứng trọn vẹn cả 3 tiêu chí khắt khe của USPTO: Tính mới, trình độ sáng tạo và khả năng áp dụng thực tiễn.
Công nghệ nhận diện khuôn mặt đeo khẩu trang của Viettel AI được thiết kế để tháo gỡ các rào cản thực tế trong vận hành doanh nghiệp và quản lý an ninh… Giải pháp cho phép công nghệ thích ứng mượt mà trong các hoạt động hàng ngày như điểm danh, chấm công hay kiểm soát ra vào tòa nhà, đảm bảo trải nghiệm người dùng luôn liền mạch.
Việc được cơ quan có tiêu chuẩn đánh giá như USPTO cấp bằng sáng chế là minh chứng rõ nét cho năng lực đổi mới sáng tạo không ngừng của Viettel AI. Thành quả này tái khẳng định cam kết của Viettel trong việc đầu tư vào công nghệ lõi, chứng minh Việt Nam hoàn toàn có đủ năng lực tự chủ phát triển và bảo hộ sở hữu trí tuệ các sản phẩm AI đạt chuẩn quốc tế.
Trong thời gian tới, Viettel AI sẽ tiếp tục hoàn thiện công nghệ, mở rộng khả năng tích hợp và thương mại hóa, góp phần đưa Việt Nam trở thành điểm sáng về trí tuệ nhân tạo trên bản đồ công nghệ khu vực và thế giới.